Upheaval: Jared Diamond กับคำถามว่าประเทศฟื้นจากวิกฤตได้อย่างไร

ขอบเขตของบทความ: แนะนำขอบเขตเนื้อหาจากคำอธิบายของสำนักพิมพ์ Penguin ข้อมูลหนังสือจาก Open Library หน้ากิจกรรมเปิดตัวหนังสือที่ LSE และหน้าสรุปใน Wikipedia ยังไม่ได้อ่านเนื้อหาเต็มเล่ม สารบัญ หรือบทตัวอย่าง

นักลงทุนที่ติดตามเศรษฐกิจมหภาคมักต้องประเมินว่าประเทศหนึ่งจะรับมือวิกฤตได้ดีแค่ไหน ทั้งวิกฤตการเมือง เศรษฐกิจ หรือการถูกบีบจากภายนอก หนังสือเล่มนี้ไม่ใช่หนังสือการลงทุน แต่ตั้งคำถามที่ใกล้กับเรื่องนั้น คือทำไมบางประเทศฟื้นตัวจากวิกฤตได้ และบางประเทศไม่ได้

บทความนี้ช่วยดูว่าเล่มนี้ครอบคลุมเรื่องอะไร และเหมาะกับผู้อ่านแบบใด

หนังสือเล่มนี้ว่าด้วยอะไร

Upheaval: How Nations Cope with Crisis and Change เขียนโดย Jared Diamond ฉบับ ISBN 9780241003398 จัดพิมพ์โดย Allen Lane (Penguin Books) ปี 2019 ความยาว 512 หน้า (Open Library) หน้าหนังสือของ Penguin ระบุว่าฉบับปกอ่อนออกเมื่อ 14 พฤษภาคม 2020 ส่วนฉบับในสหรัฐฯ ใช้ชื่อรองว่า Turning Points for Nations in Crisis

หน้าสำนักพิมพ์แนะนำผู้เขียนว่าได้รางวัล Pulitzer เป็นศาสตราจารย์ภูมิศาสตร์ที่ UCLA และเป็นผู้เขียน Guns, Germs and Steel, Collapse และ The World Until Yesterday โดยวาง Upheaval เป็นเล่มที่สามของชุดต่อจาก Guns, Germs and Steel และ Collapse

เนื้อหาครอบคลุมหัวข้ออะไร

คำอธิบายของสำนักพิมพ์สรุปว่า Diamond ศึกษาเจ็ดประเทศที่ผ่านวิกฤตครั้งใหญ่ในอดีตไม่นาน ตัวอย่างที่ระบุได้แก่ การถูกบีบให้เปิดประเทศของญี่ปุ่น การรุกรานฟินแลนด์ของสหภาพโซเวียต และชิลีในยุค Pinochet (Penguin) ประเทศเหล่านี้ฟื้นตัวผ่านสิ่งที่ผู้เขียนเรียกว่า selective change คือการประเมินตัวเองอย่างเจ็บปวดแล้วเลือกปรับบางส่วน คล้ายกับที่คนคนหนึ่งฟื้นจากวิกฤตส่วนตัว

ส่วนหลังของหนังสือหันมาถามว่าสหรัฐฯ และโลกกำลังใช้ข้อได้เปรียบที่มีอย่างสิ้นเปลืองจนมุ่งไปสู่ความเสียหายหรือไม่ และหลีกเลี่ยงได้หรือเปล่า หน้ากิจกรรมเปิดตัวหนังสือที่ LSE เมื่อ 28 พฤษภาคม 2019 สรุปประเด็นเดียวกัน และเสริมว่าการบรรยายพูดถึงภัยคุกคามใหญ่ต่อเสถียรภาพของโลกด้วย

หน้า Wikipedia ระบุประเทศที่หนังสือศึกษาว่ามีฟินแลนด์ ญี่ปุ่น ชิลี อินโดนีเซีย เยอรมนี ออสเตรเลีย และสหรัฐอเมริกา ครอบคลุมวิกฤตทั้งการเมือง เศรษฐกิจ สังคม และสิ่งแวดล้อม รายชื่อนี้มาจาก Wikipedia ไม่ใช่สารบัญของหนังสือ

มุมมองจากผู้วิจารณ์

Wikipedia สรุปบทวิจารณ์สองชิ้น Moisés Naím ใน The Washington Post เห็นว่าหนังสือพึ่งมุมมองทางจิตวิทยามากเกินไป และอ่านได้ดีในฐานะงานเล่าเรื่องมากกว่าบทวิเคราะห์วิกฤตของชาติ ส่วน Colin Kidd ใน The Guardian ชี้ว่าการเทียบวิกฤตส่วนบุคคลกับวิกฤตของชาติต่างจากวิธีทำงานของนักประวัติศาสตร์ แต่ให้เครดิตว่าผู้เขียนไม่สรุปแบบตายตัว บทความนี้ยังไม่ได้เปิดอ่านบทวิจารณ์ต้นฉบับทั้งสองชิ้น

เหมาะกับใคร และใครควรเริ่มจากเล่มอื่นก่อน

• เหมาะ กับผู้อ่านที่สนใจประวัติศาสตร์เปรียบเทียบ และอยากเข้าใจว่าทำไมบางประเทศปรับตัวจากวิกฤตได้ ซึ่งเป็นพื้นหลังที่มีประโยชน์ต่อการมองความเสี่ยงระดับประเทศ ข้อนี้เป็นการอนุมานของบทความ

• เหมาะ กับคนที่เคยอ่าน Guns, Germs and Steel หรือ Collapse และอยากอ่านเล่มต่อในชุด

• ควรหาเล่มอื่น ถ้าต้องการเครื่องมือวิเคราะห์เศรษฐกิจมหภาคหรือการลงทุนโดยตรง เพราะแหล่งที่เปิดอ่านไม่ได้ระบุว่าหนังสือมีเนื้อหาด้านนี้

• ควรอ่านควบคู่บทวิจารณ์ ถ้าต้องการชั่งน้ำหนักวิธีการของผู้เขียน เพราะผู้วิจารณ์บางคนตั้งคำถามกับการใช้กรอบจิตวิทยาส่วนบุคคลอธิบายประเทศ

ข้อจำกัดของข้อมูลที่ใช้ในบทความนี้

• ไม่ได้อ่านเนื้อหาในเล่มและไม่พบสารบัญที่เปิดอ่านได้ฟรี ปุ่ม Look inside บนหน้า Penguin ไม่แสดงข้อความ

• รายชื่อประเทศครบเจ็ดประเทศและบทวิจารณ์มาจาก Wikipedia ซึ่งเป็นแหล่งรอง

• Open Library ระบุ 512 หน้า แต่ระเบียนฉบับปกอ่อนบางรายการระบุ 500 หรือ 502 หน้า

แหล่งอ้างอิง

• Upheaval · Penguin · คำอธิบายหนังสือ รูปแบบ และประวัติผู้เขียน

• Open Library: 9780241003398 · Internet Archive · ข้อมูลฉบับ สำนักพิมพ์ ปี และจำนวนหน้า

• Upheaval: how nations cope with crisis and change · London School of Economics · หน้ากิจกรรมเปิดตัวหนังสือ พฤษภาคม 2019

• Upheaval (book) · Wikipedia · รายชื่อประเทศและสรุปบทวิจารณ์